رئيس دولت ششم كه دولت وي ركورد بي سابقه اي در زمينه افزايش تورم به جاي گذاشت، بخش عمده اي از خطبه دوم نماز عيد قربان را به انتقاد از تورم و واردات اختصاص داد.

به گزارش رجانيوز، اكبر هاشمي رفسنجاني در حاليكه ابتدا گفت قصد نداشته موضوع تورم را در تريبون مطرح كند، گفت: این مسئله در روزهای اخیر عمومی شده و در تمامی محافل و مطبوعات از آن سخن می رود. اگر موضوع گرانی ها تشدید شود همه از جمله انقلاب و اسلام ضرر خواهیم کرد لذا توصیه می کنیم که با نظرهای کارشناسی و عالمانه این مسئله ریشه یابی شود و تورم توسط دانشمندان و علمای امر مرتفع گردد.

وي همچنين افزود: باید از شعارها و آمار و ارقام نادرست دست برداریم چرا که مردم در جریان این موضوع قرار دارند. شاید موضوع گرانی ها به صورت غیر واقعی و یا افراط و تفریطی به مردم نشان داده شود اما مردم این موضوع را در زندگی خود به خوبی لمس می کنند و چنانچه مسئولان واقعیت ها را به مردم بگویند یا نگویند مردم خود می فهمند که در زندگی چه چیزی کم و یا زیاد دارند.

هاشمي رفسنجاني در بخش ديگري از اظهاراتش، حل مسئله تورم را با استفاده از روشهاي شناخته شده پيچيده ندانست و با تأكيد بر ضرورت تقويت توليد داخلي، از آنچه كه آن را افزايش واردات مي ناميد، انتقاد كرد.

وي همچنين با تأكيد بر اينكه مشكلات اقتصادي كشور با واردات حل نمي شود، اضافه كرد: قطعا با اين كار، شاید یک هفته و یا یک سال بتوانیم برخی مسائل را حل کنیم اما خطر را به سال بعد منتقل می کنیم.

بنا بر اين گزارش، رفسنجاني در حالي از تورم انتقاد مي كند كه دولت وي ركورددار افزايش نرخ رشد تورم در طول تاريخ ايران است. ميانگين تورم در 8 سال رياست جمهوري هاشمي، 43/27 درصد بود و كشور در سالهاي 73 و 74 در اثر اجراي سياستهاي تعديل اقتصادي تورم 2/35 و 4/49 درصد را تجربه كرد.

اين در حاليست كه اطرافيان هاشمي عليرغم آمارهاي رسمي بانك مركزي، تورم كمرشكن دولت 8 ساله وي را رد مي كنند. محمد هاشمي، 3 ماه پيش در گفتگو با فارس با رد وجود تورم بالا در دولت برادرش ادعا كرده بود: در يك دوره 40 روزه فقط نرخ تورم به دليل نوسانات قيمت دلار بالا رفت كه آقاي هاشمي آن را كنترل كرد و نرخ دلار را روي يك قيمت ثابت نگه داشت كه تا آخر دولت آقاي هاشمي همين نرخ باقي ماند!

با اين حال، انتقاد به اين تورم بي سابقه منحصر به اصولگرايان و حاميان دولت نيست و شخصيتهاي طيف مقابل نيز به اين واقعيت اذعان دارند. عباس عبدي يكشنبه گذشته در گفتگو با روزنامه اعتماد، اظهار داشت: لطمه يي که تورم حدوداً 900 درصدي مجموع هشت سال رياست جمهوري ايشان (هاشمی) به کل نظام اجتماعي ما زد، يک فاجعه بود. تورم 50 درصدي که ما در يک سال آن دوران داشتيم، حتي در ايران زمان جنگ جهاني دوم سابقه نداشت. اين ناشي از چه بود؟ برنامه ريزي هايي که اعلام کرده بودند، محور اصلي اش کنترل تورم بود که درست بود اما به يکباره با يک تورم صد درصدي در دو سال 73 و 74 مواجه شديم.

افزايش فاصله ميان دهك هاي بالا و پايين جامعه كه از آن به شكاف طبقاتي تعبير مي شود، يكي ديگر از اثرات اين سياستهاي اقتصادي بود بطوريكه ميزان درآمد 2 دهك بالاي جامعه به بيش از 30 برابر 2 دهك پاييني افزايش يافت.

از سوي ديگر ادعاي هاشمي درخصوص افزايش واردات در حالي مطرح مي شود كه همزمان با دور اول رياست جمهوري وي و اجراي برنامه اول توسعه، به دليل افزايش درآمد نفتي و اجراي سياست درهاي باز اقتصادي از سوي دولت وقت، حجم واردات ظرف مدت 2 سال از  5/16 ميليارد دلار در سال ۱۳۶۸ به بيش از ۳۰ ميليارد دلار در سال ۱۳۷۰ رسيد.

اين در حاليست كه در اين دوره، از تمام تريبون هاي محدود موجود براي توجيه كردن اشتباهات انجام شده و انكار گراني استفاده مي شد.

گفتني است حجم واردات در دولت نهم از كاهش بي سابقه اي برخوردار بوده و در مقابل صادرات غيرنفتي نيز افزايش بي سابقه اي را تجربه كرده است. واردات كشور در سال ۸۳، ۳۵ ميليارد دلار بود كه ۳۳ درصد نسبت به سال قبل را داشت. اين رقم در سال ۸۴ به 7/39 ميليارد دلار رسيد كه ۳/۱۲ درصد رشد داشت و در واقع ميزان رشد آن يك سوم سال ۸۳ بود. اين رقم در سال ۸۵ با رشد ۱/۴ درصد به ۴/۴۱ ميليارد دلار رسيد كه نشان دهنده نزول شديد منحني واردات است.

شيب صادرات در مقابل با سرعت بسيار بيشتري در حال افزايش و صعود است. صادرات كشور در سال ۸۳، ۶/۷ ميليارد دلار بود كه در سال ۸۴ با ۴۶ درصد رشد كه اكثر آن مربوط به نيمه دولت بود به ۱/۱۱ ميليارد دلار رسيد و در سال ۸۵ اين رقم به ۳/۱۶ ميليارد دلار رسيد كه با رشدي ۴۷ درصدي حاكي از يك جهش بي‌سابقه در صادرات است.

به هر ترتيب، اصرار هاشمي بر طرح مسئله تورم از تريبون نماز عيد قربان در شرايطي صورت مي گيرد كه كمتر از يك هفته قبل، رئيس جمهور پيش از عزيمت به سفر حج تمتع در گفتگوي زنده تلويزيوني با مردم به بيان دلايل افزايش قيمت برخي كالاها پرداخت. وي در بيان يكي از اين دلايل به مسئله تورم انتظاري اشاره كرد و رسانه ها و شخصيتهايي را كه به بهانه بيان واقعيات، در جامعه تورم انتظاري ايجاد مي كنند، مورد توجه قرار داد. رئيس جمهور همچنين با ذكر مواردي كه غفلت دولت در ايجاد مشكل مؤثر بوده است، صادقانه از مردم عذرخواهي كرد و نسبت به جبران آن قول داد. اين در حاليست كه هاشمي رفسنجاني كه امروز مدعي "گرانيهايي است كه همه جا از آن بحث مي شود"، هيچگاه حاضر نشده است از ركورد افزايش تورم 50 درصدي در دولت خود و آثار زيانبار اقتصادي اين دوره كه كماكان گريبانگير اقتصاد كشور است، عذرخواهي كند.

هاشمي همچنين در حاليكه امروز مدعي شد راههاي مقابله با مسئله تورم شناخته شده است، توضيح نداد چرا در دولت وي از اين راهها استفاده نشده است؟

از سوي ديگر با توجه به موفقيتهاي مهم دولت در موضوع هسته اي و سياست خارجي، همانطور كه پيش از اين نيز خبرهايي منتشر شده بود، جريان ضداصولگرا از مسئله سياست خارجي كه پيش از اعلام گزارش البرادعي، انتشار گزارش 16 جامعه اطلاعاتي امريكا و ارسال سوخت نيروگاه بوشهر از سوي روسيه، به سوژه تخريب اين جريان تبديل شده بود، صرفنظر كرده و بر مسائل معيشتي مردم تمركز كرده است.

همچنين در حاليكه افزايش تورم ساليانه معمولاً طي 3 ماهه نخست و پاياني سال بيش از ساير ماههاست، تحريك بخش تورم انتظاري، هدف احتمالي ديگر از تكرار مسئله تورم است.